Wijnaroma – door Nathan van Maurik
Als wijn- en culinair liefhebber bezoek ik graag de horeca. Wat mij opvalt wanneer ik om me heen kijk, is dat veel medebezoekers wel wijn drinken, maar de geserveerde wijn anders benaderen dan ik. Daarmee bedoel ik niet het interessant walsen van het glas, maar het eerst benaderen van de wijn door eraan te ruiken, een eerste voorzichtige benadering van de wijn welke maar door weinig mensen wordt gedaan.
Toch bijzonder, als je het mij vraagt. Wijn blijft immers een natuurproduct, en ook daarin komen foutieve exemplaren voor. Veel zogenaamde wijnfouten vallen onder de noemer kurk: een verzamelterm voor afwijkingen waardoor een wijn muf ruikt, met aroma’s van natte krant. Een natuurverschijnsel dat dankzij hygiënischere productiemethoden en betere kwaliteit verpakkingsmaterialen gelukkig steeds minder vaak voorkomt dan in het verleden.
Maar komen die onaangename aroma’s dan altijd door wijn met een natuurlijke fout?
Absoluut niet. Ook door ons eigen gedrag beïnvloeden we de smaakbeleving en de daarbij behorende aroma’s van de wijn. De grootste boosdoener is de stoffige, houten kast waarin het wijnglas vaak nog warm van de vaatwasser op zijn kop wordt geplaatst. De combinatie van vocht en hout geeft het glas een muffe geur en ontneemt de te serveren wijn een eerlijke kans op een aangename smaakbeleving. Het vooraf beoordelen van het wijnglas op hygiëne begint dus niet alleen met de ogen op stof en vuil, maar ook met de neus op onprettige aroma’s/ geur.
Terug naar het woord aroma. Volgens de Van Dale betekent aroma: een aangename, typische geur of bouquet, vaak gebruikt in relatie tot koffie, wijn of kruiden.
Kortom: het zijn de herkenbare smaakelementen die we via geur waarnemen. Elke wijn heeft zijn eigen aroma’s, vaak typerend voor het druivenras waarvan het is gemaakt. Ook klimatologische omstandigheden en verschillende bodemtypen spelen hierin een rol. Zo zal een wijn gemaakt van de Sauvignon Blanc druif uit Nieuw-Zeeland een ander aroma hebben dan een wijn van hetzelfde druivenras afkomstig uit Frankrijk. En ook weer totaal anders dan een Chileense wijn gemaakt van deze druif.
Het bijzondere aan wijn is dat aroma vaak anders wordt ervaren dan de daadwerkelijke smaak bij het proeven. Ook de intensiteit kan sterk verschillen: een wijn kan weinig aroma hebben en dus weinig geur geven maar veel smaak, of juist andersom. Toen ik net begon met wijnkennis opdoen vond ik het maar bijzonder ingewikkeld dat snuffelen aan een glas wijn. Maar inmiddels beoordeel ik de wijn meer op de aroma’s welke via de geur worden opgedaan dan de smaken en of structuur welke via de tong worden waargenomen.
Welke aroma’s je waarneemt en in welke mate verschilt per persoon. Toch is dit reukzintuig goed te trainen door alles wat je tegenkomt of proeft niet alleen met je ogen en tong te beoordelen, maar vooral ook met je neus. Hopelijk een nieuwe openbaring in de wereld van smaken, waarmee ook jij jezelf kunt uitdagen en ontwikkelen. Wie weet gaat er wel een hele wereld aan aroma’s voor je open en geniet je vanaf nu niet alleen door de wijn te proeven, maar vooral ook door te ruiken.
Nathan van Maurik