Wat betekent vrijheid voor jou? – Arjen Houterman en Judith Flapper

Op 8 oktober vieren we in Alkmaar de overwinning, in 1573, op de Spaanse bezetter. Al eeuwenlang vieren we elk jaar de victorie en daarmee de herwonnen vrijheid. Maar wat is eigenlijk vrijheid? Een land heet vrij te zijn als er geen sprake is van onderdrukking. Maar onderdrukking kan veel verschillende vormen aannemen. En is lang niet altijd zo duidelijk aanwijsbaar als toen, in de tijd van de Spanjaarden. De onderdrukker is ook niet altijd de ander, want soms ben je het gewoon zelf. En is het vooral iets in jezelf dat je mag overwinnen om weer een werkelijk gevoel van vrijheid te kunnen ervaren.

Want hoe belangrijk is vrijheid voor jou? En hoe ziet vrijheid er in jouw ogen uit? In de mensbenadering die wij ontwikkelden en die wij gebruiken in de coaching, maken we onderscheid tussen aangeleerde eigenschappen (die wij drijfveren noemen) en aangeboren eigenschappen. De aangeboren eigenschappen horen bij jouw persoonlijke missie, bij wat jij hier op aarde komt doen. Eén van die missie-eigenschappen is vrijheid. En die komt alleen terecht op jouw lijstje, als vrijheid van vitaal belang is voor jouw welbevinden.

Moeiteloosheid in je leven
Missie-eigenschappen zijn de eigenschappen die je blij maken en waar je energie van krijgt. Het zijn de dingen die bij jou vanzelf gaan, als je luistert naar je hart en je gevoel. Je hoofd of je denken komt er niet aan te pas. Missie-eigenschappen brengen je in een flow en brengen moeiteloosheid in je leven. Als je handelt vanuit deze eigenschappen, trek je als vanzelf aan wat je nodig hebt en kom je gemakkelijk tot duurzame oplossingen voor eventuele problemen. Omdat je niet het doel centraal stelt, maar de weg er naartoe.

De vraag of vrijheid inderdaad één van jouw missie-eigenschappen is, is niet altijd eenvoudig te beantwoorden. Sommige mensen herkennen het meteen en anderen helemaal niet. En toch kan ook dan vrijheid wel degelijk tot jouw missie-eigenschappen behoren.
Missie-eigenschappen dreigen  in de loop van je leven namelijk vaak ondergesneeuwd te raken door je aangeleerde eigenschappen. Dat gaat vanzelf als je je aanpast aan de wereld waarin je leeft. Dan komen er steeds meer wolken voor jouw zon. En op een dag weet je niet meer wat nou ook weer die eigenschappen waren die maakten dat die zon vanzelf bleef schijnen. Dan ben je je steeds meer gaan identificeren met de eigenschappen die je hebt aangeleerd en die van nature eigenlijk niet bij jou hoorden. Als dat gebeurt met een missie-eigenschap als vrijheid, kan dat tot pijnlijke situaties leiden. Ook, en misschien zelfs vooral, omdat je niet beseft wat er aan de hand is. Want zoiets uit zich bij iedereen anders. En dat komt weer omdat vrijheid er voor iedereen anders uit kan zien. Het gaat erom wat jou een gevoel van vrijheid geeft!

Beiden zochten hun vrijheid in andere dingen
Zo was er een stel bij ons in relatiecoaching die erachter kwamen dat ze beiden vrijheid hadden als belangrijke missie-eigenschap. Allebei hadden ze het wel achter zichzelf maar zeker niet achter de ander gezocht. Dat kwam doordat ze allebei hun vrijheid in andere dingen zochten en ervaarden. En omdat er bij allebei verschillende aangeleerde eigenschappen (ofwel drijfveren) tegenover stonden, die de drang naar vrijheid bij beiden op een andere manier naar de achtergrond hadden geduwd.
De vrouw had bijvoorbeeld een enorme behoefte om regelmatig spontaan iets leuks te gaan doen. Een weekendje weg of een verre vakantie boeken, bijvoorbeeld. Dat gaf haar het ultieme gevoel van vrijheid. Maar als ze dat voorstelde, trapte haar man op de rem vanwege bijvoorbeeld de financiën.

Zijn gevoel van vrijheid zat veel meer in het gevoel hebben dat je elk moment kunt doen wat je wilt. Op de bank liggen met een boek, of in de tuin een beetje voor je uit gaan zitten staren. Maar elke keer als hij dat deed, had zijn vrouw het gevoel dat hij ‘niets deed’ en kwam ze met een klusje dat hij zou kunnen doen. Omdat hij een hekel had aan ‘moeten’ (dat hebben veel mensen met deze missie-eigenschap), was hij hier erg allergisch voor, maar dat had hij haar eigenlijk nooit verteld. Zijn drijfveer ‘behoefte aan erkenning en waardering’ had hem daar namelijk van weerhouden. Door die drijfveer vermeed hij conflicten en deed hij meestal maar gewoon wat er gevraagd werd, al dan niet met het nodige gemopper.

Stoppen jezelf te onderdrukken
Pas toen ze allebei ontdekten waar hun ware gevoel van vrijheid in schuilde en welke aangeleerde eigenschappen daar bij beiden een stokje voor staken, konden ze stappen zetten om een situatie te creëren waarin beiden voldoende het gevoel van vrijheid konden ervaren. In de meeste gevallen betekent dat eerst inzicht hebben in het verlangen naar vrijheid van jezelf en dat van de ander. En vervolgens werken aan jouw aangeleerde eigenschappen die deze missie-eigenschap zowel voor jezelf als voor de ander belemmeren. Want hoe meer je die kunt loslaten, hoe eerder je kunt stoppen met jezelf te onderdrukken, hoe meer jouw missie-eigenschappen tot hun recht kunnen komen. Inclusief je verlangen naar vrijheid.

Arjen Houterman en Judith Flapper – Allesinbalans.nu

FB: Alles in Balans.NU
Insta: @allesinbalans