Waarom vriendschap niet verdwijnt, maar verandert  – door Júne van der Ende

Maar misschien zit daar juist het verschil in: toen ik in Amerika woonde, hadden mijn vriendinnen en ik nauwelijks ruzie. We herinnerden ons alleen de goede momenten en we misten elkaar. We accepteerden dat we elkaar niet zagen of niet zo vaak spraken, omdat we zo ver van elkaar vandaan leefden. Maar nu de afstand tussen ons ‘maar’ anderhalf uur is, zijn de excuses om geen tijd voor elkaar vrij te maken minder krachtig.

Toen ik naar Amerika verhuisde, was mijn grootste angst dat ik vergeten zou worden door mijn vriendinnen. Gelukkig is daar niets van waar gebleken. Op het moment dat ik terugkeerde naar Nederland zochten mijn vriendinnen mij direct op. Het voelde alsof ik nooit weg was geweest. Natuurlijk hadden ze samen dingen meegemaakt in de tijd dat ik in Amerika was, waar ik niet over mee kon praten, maar in de kern was onze vriendschap hetzelfde.

Sinds mijn eerste jaar op de middelbare school ben ik terechtgekomen in een ontzettend fijne vriendinnengroep. Als enige Heilooënaar werd ik opgenomen door zes meiden uit een ander dorp. Deze vriendinnengroep heb ik tijdens mijn hele middelbareschooltijd gekoesterd. Ik heb hun steun gevoeld tijdens ruzies binnen mijn familie, verdrietige gebeurtenissen en natuurlijk ook tijdens de mooie momenten van de afgelopen jaren.

De dag dat ik op Schiphol stond met een koffer in mijn hand, een rugzak op mijn rug en een hoofd vol vragen en enge gedachten stonden mijn vriendinnen aan mijn zijde om mij uit te zwaaien.

Mijn vriendschap met deze meiden is door de jaren heen zo’n constante factor geweest in mijn leven, dat ik het nu, sinds ik ben gaan studeren en wonen in Utrecht, het erg moeilijk vind om deze vriendschappen meer ruimte te geven. Ik vind het lastig om daar vrede mee te hebben en te accepteren dat de mensen met wie ik ben opgegroeid en met wie ik zoveel momenten heb gedeeld, nu steeds verder van mij af komen te staan.

Begrijp me niet verkeerd: de meeste vriendinnen spreek ik nog steeds af en toe, maar iedereen is druk met zichzelf en bezig met het opbouwen van een eigen leven. Ik heb een vriendin die in Australië zit, een vriendin die elke avond bij haar vriend slaapt, een vriendin die net met haar studie is gestopt en een vriendin die ik al ken sinds ik vier jaar oud ben, maar die ik slechts één of twee keer per halfjaar spreek. Hoewel ik veel goede vriendinnen heb, kan ik me toch soms alleen voelen. Ik verwacht namelijk nog steeds hetzelfde van mijn vriendschappen als jaren geleden, maar dat is niet realistisch. We zien elkaar niet meer elke dag, we kletsen niet meer in de grote lunchpauze en we kunnen niet meer binnen vijftien minuutjes bij elkaar in de huiskamer staan.

De afgelopen maanden ben ik student geworden. Ik heb mijn ouderlijk huis ingeruild voor een krap studentenhuis met negen huisgenoten. Ik geniet met volle teugen van mijn studententijd: van de borrels, het uitgaan, de nieuwe mensen en de gezelligheid. Bijna al mijn vriendinnen wonen nog bij hun ouders, gaan elke dag naar school en slapen elke avond in hun eigen bed.
Geen van beide levens zijn goed of slecht; ze zijn gewoon anders. En die verschillen hoeven geen invloed te hebben op relaties, maar soms merk je toch dat je in een andere levensfase zit.

Zo had ik afgelopen maand een huisfeest in mijn studentenhuis. Al mijn huisgenoten mochten mensen uitnodigen en we gokten op de aanwezigheid van zo’n tachtig man. Na veel plannen en voorbereiden was het eindelijk zover. Ik had een paar vriendinnen van ‘thuis’ uitgenodigd, maar slechts twee namen de uitnodiging aan. Op de avond van het feest kwamen mijn vriendinnen mijn huis binnenlopen en zetten daarmee voor het eerst voet in een studentenhuis. Ik merkte dat ze zich niet helemaal op hun gemak voelden, al deden ze hun best om enthousiast over te komen. Toch glipten er bepaalde opmerkingen uit hun mond: ‘Wat is je kamer klein zeg, Juun, ik had het echt groter bedacht’, ‘Je doet wel slippers aan als je gaat douchen, toch?’ en ‘Ik kan me niet voorstellen dat ik hier met negen andere mensen moet wonen’.

Ik liet de opmerkingen van me afglijden, omdat ik zelf ontzettend trots was op mijn eigen plekje en het er heel fijn heb. Ik trok me er niets van aan. Ik kan namelijk zelf soms ook afkeurende opmerkingen maken over hun levensstijl.

Een paar weken geleden kregen mijn beste vriendin en ik precies hierover ruzie: we vonden allebei dat we elkaars levensstijl niet accepteerden en veroordeelden. Ik vond dat zij niet genoeg in mijn leven investeerde; zo was ze bijvoorbeeld nog nooit langs geweest in mijn studentenhuis. Ik begreep niet waarom ze geen nieuwe mensen wilde leren kennen, niet uit haar comfortzone wilde stappen en elke avond met haar vriend op de bank wilde zitten. Maar zij vond juist dat ik haar leven veroordeelde en dat ik haar in haar waarde moest laten. Ze vond dat zij zelf mocht kiezen wat ze wel en niet wilde doen met haar leven.

Ze zei tegen mij: ‘Júne, ik vind het heel knap dat jij zulke uitdagingen aangaat, zoals Amerika, en dat je nu weer bent verhuisd naar een stad die je niet kent, met mensen die je niet kent. Maar niet iedereen wil dat. Niet iedereen wil nieuwe mensen ontdekken of een spannend leven leiden. Niet iedereen wil zijn grenzen verleggen. Ik ben heel tevreden met mijn leven en met de mensen om mij heen.’

Twee nachten lang lag ik wakker van deze woorden. Ik vond het zo moeilijk om te begrijpen dat sommige mensen zo’n rust en vrede voelen over hun leven, stiekem ben ik daar best jaloers op. Die rust en vrede voel ik niet vaak, ik heb altijd het gevoel dat ik meer moet en kan bereiken. Dit weerhoudt mij er vaak van om in het moment te genieten en tevreden te zijn met de dingen die ik wel al heb bereikt. Ik denk dat ik op dat vlak nog wat kan leren van mijn vriendin.

Leren van elkaars verschillen
Zo zie je maar weer dat vriendschappen elkaar aanvullen. Zelfs wanneer je het niet altijd met elkaar eens bent, kun je veel van elkaar leren. Misschien juist dán. Zelfs nu onze levens zo zijn veranderd en zo van elkaar verschillen, blijft de vriendschap bestaan. Alleen is het een andere vriendschap dan jaren geleden.

Mijn vriendin en ik hebben onze frustraties uitgesproken en afgesproken minder van elkaar te verwachten. We hebben allebei verschillende, drukke levens, maar wanneer we elkaar echt nodig hebben, zijn we er voor elkaar. We kunnen altijd op elkaar rekenen. En wat maakt het dan uit dat we onze dagen anders invullen?

Mijn vriendinnen zullen altijd naast mij staan op de momenten dat mijn hoofd vol zit met vragen en enge gedachten. Zo leer ik elke dag weer, dat het oké is om vriendschappen wat meer ademruimte te geven, want als het echte vriendschappen zijn, blijven ze bestaan.