Positiviteit is goed voor je welzijn – 8 manieren om positiever in het leven te staan

Positiviteit. Het woord alleen al kan soms een schampere lach oproepen. Alsof positief zijn betekent dat je naïef bent, je ogen sluit voor wat er misgaat in de wereld, en doet alsof alles om geld en eigenbelang niet bestaat.

Toch is er een simpele reden waarom positiviteit het waard is om serieus te nemen: het voelt beter. En als mensen zich beter voelen, zijn ze vaak ook geduldiger, warmer en prettiger in de omgang. Dat werkt door. In relaties, op het werk, in vriendschappen en in de manier waarop er naar anderen wordt omgekeken.

In dit artikel gaat het over wat een positieve levenshouding kan opleveren én over 8 vaardigheden die in wetenschappelijk onderzoek worden gebruikt om positiviteit te trainen.

Wat positiviteit met je stemming doet
Positieve mensen zijn niet per se mensen zonder problemen. Het zijn vaak mensen die, ondanks tegenslag, bewust blijven zoeken naar wat wél kan. Ze herkennen sneller lichtpuntjes en kunnen beter relativeren.

Bekende gedachten die daarbij passen zijn bijvoorbeeld:

• Achter de wolken schijnt de zon.
• Niet elke dag is mooi, maar er zit iets moois in elke dag.
• Het glas is halfvol in plaats van halfleeg.
• Elk nadeel heeft z’n voordeel.

Uit steeds meer onderzoek blijkt dat optimistische gedachten niet alleen de stemming verbeteren, maar ook het algemene welzijn een flinke impuls kunnen geven.

Gedachten beïnvloeden ook het lichaam
Lichaam en geest zijn nauw met elkaar verbonden. Wat er in het hoofd gebeurt, werkt door in het lijf.

Langdurige stress, angst en frustratie kunnen het lichaam verzwakken. Ze vergroten het risico op klachten zoals burn-out, depressie en andere stressgerelateerde problemen.

Onderzoek laat ook de andere kant zien: het cultiveren van positieve gedachten hangt samen met een beter functionerend lichaam, zoals:

• Een lagere bloeddruk
• Een lagere kans op hartaandoeningen
• Een gezonder lichaamsgewicht
• Een stabielere bloedsuikerspiegel

Positiviteit als steun bij zware omstandigheden
Positieve gedachten maken het leven niet ineens probleemloos. Ze zorgen er wél voor dat mensen zich weerbaarder voelen en meer kwaliteit van leven ervaren, ook als er sprake is van ziekte of langdurige tegenslag.

In verschillende onderzoeken met groepen die onder grote druk staan (bijvoorbeeld bij chronische ziekte of intensieve zorgtaken) is gezien dat het trainen van positieve vaardigheden kan helpen om minder negatieve emoties te ervaren en meer rust en veerkracht op te bouwen.

De 8 vaardigheden voor meer positiviteit

Deze 8 vaardigheden worden in onderzoek gebruikt om positiviteit doelgericht te oefenen. Het idee is niet dat je alles ‘leuk’ moet vinden, maar dat je je brein traint om ook ruimte te maken voor wat wél goed gaat.

1. Merk elke dag een positieve gebeurtenis op

Het brein focust van nature snel op wat misgaat. Door dagelijks bewust iets positiefs op te merken (hoe klein ook), doorbreek je dat patroon. Een fijne kop koffie, een vriendelijk appje, een zonnetje door het raam: het telt.

2. Steek tijd in die positieve gebeurtenis

Niet alleen opmerken, maar even blijven hangen bij het goede. Schrijf het op, vertel het aan iemand, of sta er een minuut bij stil. Zo geef je positieve gevoelens de kans om echt binnen te komen.

3. Uit dankbaarheid

Neem regelmatig een moment om te voelen waar dankbaarheid zit. Voor mensen, plekken, kleine gemakken, of iets wat wél lukte. Veel mensen vinden het helpend om dit bij te houden in een dankbaarheidsdagboek.

4. Ontwikkel een nieuw perspectief

Sommige situaties voelen eerst alleen maar fout. Maar na een paar dagen kan er soms ruimte ontstaan voor een andere blik. Was het echt alleen maar slecht? Opent het misschien ook iets nieuws? Een einde kan soms óók een begin zijn.

5. Onderken persoonlijke pluspunten

In moeilijke tijden vergeten mensen vaak waar ze goed in zijn. Door sterke kanten op te schrijven (talenten, karaktereigenschappen, dingen die anderen waarderen) krijgt zelfvertrouwen weer voeding.

6. Stel een bereikbaar doel en werk daarnaar toe

Doelen geven richting. Houd ze klein en haalbaar, zodat succes ook echt mogelijk is. Bijvoorbeeld:

• Elke week iemand opzoeken die alleen is
• Twee keer per week bewegen
• Een concrete stap zetten richting ander werk

7. Goed doen doet je goed

Iets doen voor een ander helpt om uit de piekerspiraal te komen. Het kan klein zijn: een attent berichtje, iemand helpen, iets opruimen in de buurt. Het effect is vaak groter dan verwacht.

8. Zet mindfulness in

Mindfulness is aandacht geven aan wat er is, zonder meteen te oordelen of te fixen. Dat kan met meditatie, maar het kan ook in gewone dingen: afwassen, tandenpoetsen, wandelen. Door regelmatig te oefenen, ontstaat er meer rust en minder meegesleept worden door piekergedachten.

Tot slot

Positiviteit is geen trucje en geen ontkenning van de realiteit. Het is een manier om jezelf mentaal sterker te maken, zodat je beter om kunt gaan met wat er op je pad komt.

Wie wil experimenteren, kan kiezen om minimaal drie van de acht vaardigheden een tijdje te oefenen en elke dag minstens één ervan toe te passen. Kleine stappen, maar vaak met verrassend veel effect.